AI in de logistiek: waarom data de sleutel is
De logistieke sector staat aan de vooravond van een grote verandering. Niet ergens in de verre toekomst, maar nu. Terwijl sommige bedrijven nog aan het afwachten zijn, bouwen andere al volop eigen AI-tools, herscholen ze hun planners en experimenteren ze met toepassingen die een jaar geleden nog ondenkbaar leken. In de nieuwste aflevering van Logistiek Met… spreek ik met Wout van den Heuvel, die bij Transport en Logistiek Nederland (TLN) dagelijks met ondernemers in gesprek is over die transitie.
Drie smaken AI
AI is geen één ding. Wout maakt in het gesprek een handige onderverdeling. Je hebt de large language models, Claude, Copilot, die inmiddels bij velen bekend zijn. Dan zijn er de agentic AI-systemen: autonome agents die zelfstandig taken uitvoeren en steeds meer menselijke handelingen overnemen. En ten slotte de AI die al ingebakken zit in bestaande software: je planningspakket, je financieel systeem, je boordcomputer.
Die drie lagen raken transportbedrijven op elk niveau: van de medewerker die dagelijks met een chatbot werkt tot de ondernemer die zijn hele orderproces opnieuw inricht.
De planner wordt menselijker
Misschien wel het meest verrassende inzicht uit het gesprek: AI maakt de planner niet overbodig, maar juist menselijker. Want wat doet een planner eigenlijk de hele dag? Wout stelt de vraag prikkelend: op een drukke planningsafdeling besteedt een planner maar een fractie van zijn tijd aan écht plannen. De rest gaat op aan brandjes blussen, nabellen, informatie opzoeken en overkoppelen.
Al die taken kan AI ook. En dat biedt een kans. Als AI het saaie handwerk overneemt, kan de planner zich richten op wat mensen het beste kunnen: communiceren, verbinden, ondersteunen. In plaats van een chauffeur te bellen met “Waar ben je? Je bent te laat.” kan hij straks vragen: “Hoe gaat het met je?”
Data is alles
Maar er is een harde voorwaarde: data. Wout is er helder over. Zonder goede datakwaliteit werkt geen enkele AI-toepassing. Garbage in is garbage out. Dat geldt voor de orderverwerking, voor de planning, maar ook voor de ambitieuzere toepassingen die eraan komen.
Sterker nog: steeds meer bedrijven stellen zich mogelijk de vraag of ze überhaupt nog een TMS-leverancier nodig hebben. Als je data goed op orde is, kun je er direct vragen aan stellen. Vibe-coding (zelf functionaliteiten bouwen door gewoon tegen AI te praten) maakt het mogelijk dat ondernemers zonder grote IT-afdeling toch eigen oplossingen bouwen. Dat kan een fundamentele verschuiving veroorzaken in hoe de sector naar softwareontwikkeling kijkt.
Koplopers, peloton en achterblijvers
TLN ziet het verschil in volwassenheid duidelijk. Sommige bedrijven hebben al een AI-afdeling met drie of vier mensen die volop ontwikkelen. Anderen ontdekken nog wat AI eigenlijk is. En opvallend: het is niet de bedrijfsomvang die bepaalt wie vooroploopt. Het is de ondernemer. Die met de visie, de nieuwsgierigheid, of de competenties om zich heen die hij nodig heeft.
TLN brengt die werelden bij elkaar door gespreksgroepen te organiseren, waar ondernemers van elkaar leren en eerlijk delen waar ze tegenaan lopen.
De toekomst is groot, de stappen zijn klein
Hoe ziet de logistiek er over vijf jaar uit? Wout is eerlijk: dat weet niemand precies. Maar de impact gaat groot zijn. Orderafdelingen, planningsprocessen, de manier waarop bedrijven samenwerken: het gaat veranderen. En hoewel dat spannend klinkt, is zijn blik positief. Net zoals chauffeurs ooit weigerden in een auto te stappen met een boordcomputer en nu niet meer zonder kunnen, zal AI gemeengoed worden.
Zijn advies? Begin klein. Begin nu. En leer door te doen.
Wil je meer weten over hoe AI de logistieke sector verandert? Luister dan naar Logistiek met… Wout van den Heuvel via de speler hieronder of in je favoriete podcast-app.
Deze podcastaflevering is powered by:
Op 3, 4 en 5 november staat de Jaarbeurs in Utrecht weer in het teken van de logistiek met ICT & Logistiek en Logistica Next. Laat je inspireren door meer dan 200 sprekers en 300 exposanten en wissel kennis uit met duizenden professionals. Kijk voor meer informatie op loginext.nl.
De afbeelding bij dit blog is gegenereerd door Gemini op basis van de inhoud van de podcastaflevering.
